"Goniec Łukowej" Numer 85, kwiecień 2010

Miesięcznik kulturalno-oświatowy Gminy Łukowa

W piśmie z dnia 1 marca 1938 czytamy:
„Do wydziału Budowlano - Komunikacyjnego Urzędu Wojewódzkiego
     w miejscu
W załączeniu przesyła się szkic łaźni  ludowej w Łukowej powiatu biłgorajskiego z prośbą  o zaopiniowanie.  - Naczelnik Wydziału Dr. JAN DANIELSKI”
    (zdjęcia w gazecie)

Wydział Budowlano - Komunikacyjny pismem z połowy marca 1938 roku odpowiada:
„Do Wydziału Pracy, Opieki i Zdrowia w/m
Oddział Budowlany zauważa, iż nadesłany szkic łaźni ludowej na 20 osób posiada rozkład dobry.
Pomieszczenia odpowiadają projektowanej łaźni z wyjątkiem parni, która jest za duża i ubieralni, która jest za mała. Powierzchnia ubieralni min. winna wynosić 16m2  .
Zmiany konieczne należy wykonać w sposób następujący
7 .drzwi wejściowe zewnętrzne i wewnętrzne do rozbieralni przez sień na wspólnej prostej.
8. wejście do ustępu przy rozbieralni z sieni, pomieszczenie to odsunięto od pieca w stronę drzwi zewnątrz wejściowych.
9. (nieczytelne) po środku natryskowni wanna w planie przedstawiona, okno przesunąć  jak na rysunku bo w rogu natryskowni okna być nie może.
10. pomieszczenie wanny ma posiadać wejście i wyjście.
11. parnię zmniejszyć przez umieszczenie ustępu z wejściem z sieni
12. sień przy ubieralni winna być gdzie obecnie jest ustęp
13. drzwi wyjściowe wewnętrzne i zewnętrzne z ubieralni na wprost siebie
14. działówkę oraz drzwi zewnętrzne wyjściowe zaprojektowane skasować, dla otrzymania większego pomieszczenia ubieralni.
Zezwolenie na pobudowanie projektowanej łaźni można otrzymać po przedłożeniu projektu budowlanego i instalacji”.
(zdjęcia w gazecie)
Jak wynika z dokumentów dokonano wymaganych poprawek. Na przedstawionych powyżej  rzutach wyraźnie widzimy naniesione zmiany. Nie jest to bynajmniej koniec urzędowych pism. W kolejnym napisanym w Warszawie dnia 29 września 1938 roku czytamy:
(zdjęcia w gazecie)
Jak wynika z dokumentów dokonano wymaganych poprawek. Na przedstawionych powyżej  rzutach wyraźnie widzimy naniesione zmiany. Nie jest to bynajmniej koniec urzędowych pism. W kolejnym napisanym w Warszawie dnia 29 września 1938 roku czytamy:
(zdjęcia w gazecie)
Naczelnik Jan Danielski ponownie zwraca się z pismem w sprawie łaźni:

Do wydziału Budowlano - Komunikacyjnego Urzędu Wojewódzkiego  w/m
Wydział Pracy, Opieki i Zdrowia przesyła akta łaźni w Łukowej z prośbą o zaopiniowanie pod względem technicznym załączonych planów i możliwie najrychlejszego zatwierdzenia.
Wydział Pracy, Opieki i Zdrowia ma zastrzeżenia co do ustępów, które nie zostały zaznaczone na planie jako zmywane wodą bieżącą. Poza tym brak pomieszczenia dla fryzjera.
Niezwłocznie przychodzi odpowiedź:
„KBJ/ 4 / bł / 227 Na N ZP.S V – 12 / 16/ 38 z dnia 13 październik 1938
        Do Wydziału Pracy, Opieki i Zdrowia
Oddział Budowlany zwraca 3 egz. proj.  kąpieliska  z następującymi uwagami:
15. W rozbieralni będzie dwa piece, z których jedne o niestosownych wielkich rozmiarach.
16. Niepożądane są kąty bezużyteczne a trudne do czyszczenia i niedostępne wytworzone przy wannie w natryskach, między piecem a łaźnią w parni oraz między kotłem a piecem w przebieralni.
17 .Skoro istnieje miejscowy wodociąg i kanalizacja konieczne jest zaprojektowanie ustępów spłukiwanych.
18 .Nie pokazano aparatu odprowadzania ścieków i fekalij.
Kierow. Oddz. Bud.
Pod względem instalacji wodociagowo – kanalizacyjnej  kąpielisko nie zostało rozwiązane gdyż załączony rzut aksonometryczny jest zły.
Należy oddzielnie zaprojektować kanalizację i wodociąg zgodnie z Rozp. Min. Robót Publicznych z dnia 2 VII 1929r. o sporządzaniu i zatwierdzaniu projektów robót budowlanych ( Dz. U.R.P Nr 58 poz 456 )”
W dokumentach Archiwum Państwowego znajduje się protokół o treści:
(zdjęcia w gazecie)
 „Urząd Wojewódzki Lubelski Wydział Komunikacyjno – Budowlany
PROTOKÓŁ
Na posiedzeniu Rady Budowlanej w dniu 12 stycznia 1939r rozpatrzono projekt łaźni wiejskiej z dezynfektorem we wsi Łukowej p. biłgorajskiego nadesłany w załączaniu do pisma  Wydz. Pr. Op i Zdr. z dnia 13 października 1938 nr ZPS V – 12/ 16/ 38. Rada budowlana uznała projekt za nadający się do zatwierdzenia lecz po wprowadzeniu zmian uwidocznionych w rzucie czerwonym atramentem oraz złożeniu projektu kanalizacji i wodociągu, opracowanego zgodnie z obowiązującymi przepisami o sporządz. i zatwierdz.  proj. budowl. z d  2 VII 1929r ( Dz. Ust. R N 58 poz. 456 ) gdyż załączony rzut aksonometryczny jest zły i nie nadaje się do zatwierdzenia.
 Zmiany w rzucie budynku dotyczą ustawienia i wielkości  pieców, a w związku z tym i kanałów dymowych, ustawienia dezynfektora, zwężenia drzwi do kotłowni, powierzchni i wejścia do łazienki i zwiększenie powierzchni parni.”
W końcu zainteresowani otrzymali pismo, na które czekali:
 „KBJ 4/ bł /227 projekt łaźni we wsi Łukowa
Do Wydziału Powiatowego w Biłgoraju
U.W przesyła 1 egz. zatwierdzonego projektu łaźni wiejskiej we wsi Łukowej i udziela pozwolenia na budowę z warunkami, że przy wykonaniu uwzględnione zostaną poprawki wprowadzone do rzutu czerwonym atramentem.
Pozwolenie na użytkowanie łaźni po jej wykończeniu będzie udzielone dopiero po odpowiednim u wykonaniu urządzenia do odprowadzenia ścieków, w sposób uniemożliwiający zanieczyszczenie wód publicznych.
Projekt tego urządzenia należy nadesłać dodatkowo przed ostatecznym wykończeniem budynku.
Za Wojewodę
1.zał. projektu Na Nr V – 12 / 16/ 38 z dnia 13 października  1938
Odpis powyższy przesyłam do wiadomości
2) Do Wydziały Pr. Op i Zdrowia                           21 STYCZ 1939           23 STYCZ 1939

“Prezentowane materiały archiwalne  pochodzą z zasobu Archiwum Państwowego w Lublinie. Zostały opublikowane na stronie internetowej www.szukajwarchiwach.pl  gdzie udostępniono ponad 230 tysięcy skanów akt z zasobu lubelskiego Archiwum. Są to m.in. materiały Urzędu Wojewódzkiego Lubelskiego ( 1919-1939), organizacji konspiracyjnych z okresu II wojny światowej (Armii Krajowej, Narodowych Sił Zbrojnych, Batalionów Chłopskich, Zrzeszenia “Wolność i Niezawisłość”  i innych). Rad Żydowskich działających w  Lublinie, w Biskupicach i w Zamościu w okresie okupacji hitlerowskiej, Chełmskiego Konsystorza Greckokatolickiego z lat 1596-1875. serwis umożliwia również  wyszukiwanie informacji o materiałach przechowywanych w Archiwum”.

SZAFARZ EUCHARYSTII. Ostatnia Wieczerza, w czasie której Chrystus ustanowił Eucharystię oraz Sakrament Kapłaństwa Nowego Przymierza, jest początkiem Triduum Paschalnego, a w jego centrum znajduje się Ciało Chrystusa. Właśnie to Ciało, zanim zostało poddane męce i śmierci, jest podczas Ostatniej Wieczerzy ofiarowane jako pokarm przez eucharystyczne ustanowienie.
W Eucharystii bowiem Chrystus siebie rozdaje. Rozdaje siebie naprzód Apostołom w Wieczerniku, a kiedy mówi: „To czyńcie na moją pamiątkę!” (Łk 22, 19), wówczas każe im rozdawać siebie, aż do skończenia świata. (Jan Paweł II).
Ten największy cud dzieje się nieustannie na wszystkich ołtarzach naszego globu, wszędzie tam, gdzie jest Kapłan. Na mocy sakramentu otrzymał łaskę sprawowania Eucharystii i udzielania sakramentów świętych. Tymi darami hojnie obdziela potrzebujących.
Msza święta jest centrum życia każdego chrześcijanina. Tylko Kapłan może ją sprawować. Każdym słowem i gestem podczas Najświętszej Ofiary jednoczy się z Najwyższym i Wiecznym Kapłanem – Jezusem Chrystusem. Taka postawa pozwala współuczestnikom Eucharystii przyjąć całe bogactwo daru jakim jest Odkupieńcza Ofiara naszego Zbawiciela. Pozwala poddać się głębokiemu przeżyciu obecności Boga, powoduje niewysłowione szczęście i pragnienie zjednoczenia się z Nim w komunii świętej.
Dar wielkiej, niepojętej Miłości Boga, której doświadczamy skłania do odpowiedzi. Ma nią być nasza postawa wobec innych. My też mamy dzielić się miłością.
RADOSNY SIEWCA. Ewangelię nazywa się Dobrą Nowiną. Jest radosną nowiną. Pisana pod natchnieniem Ducha Św. jest poematem Miłości Boga do człowieka. Podczas każdej Mszy św. Kapłan czyta fragment Ewangelii. W homiliach przybliża i wyjaśnia zawarte w niej prawdy, zasiewa w sercach ziarna wiary, budzi promyki nadziei, rozpala płomienie miłości. W kazaniach kształtuje sumienia, tłumaczy jak ważne jest przestrzeganie przykazań, wskazuje najprostszą drogę do Boga. Z żarliwością nawołuje do przemiany serc, do ciągłego nawracania. Czyni to ze świadomością, że o przyjęciu i wzroście prawd, które przekazuje decyduje klimat pokoju i radości, bo tylko w takim klimacie człowiek otwiera się na wartości duchowe i skutecznie je przyjmuje.
Radość potrzebna jest każdemu. Jest uczuciem, które dodaje chęci działania, pobudza szczerość, rozwija zdolności. Dlatego prócz słów jest ważny uśmiech, życzliwe spojrzenie, szczere zainteresowanie. Kapłan potrafi sprostać tym oczekiwaniom. Umie sprawić, że każdy czuje się zauważony.
Znamienne jest to, ze przy każdej okazji wskazuje na niepojętą dobroć Boga Stworzyciela świata, dobroć naszego Stwórcy, który obdarzył nas całkowitą wolnością i w swojej delikatności nie narzuca się nam, ale czeka cierpliwie na nasze zaproszenie ponieważ nas kocha. Możemy go zaprosić tylko wówczas, gdy serce oczyścimy z grzechów.
PEWNY POWIERNIK, MĄDRY DORADCA. Gdy sumienie – zmartwienie obciążone grzechem nie daje spokoju, darem jest Kapłan, który cierpliwie czeka w konfesjonale. Ta posługa dla nas zbawienna, dla Księdza łatwą nie jest. Wymaga skupienia, uwagi, indywidualnego podejścia do każdego penitenta. Spowiednik Chrystusowym rozpoznaniem potrafi odkryć tajniki duszy drugiego człowieka. Umie pokonać bariery lęku, ukoić rozterki, przywrócić wiarę.
Potwierdzą to wypowiedzi: Oto zwierzenia M.M., która w okresie dzieciństwa bala się przystępować do spowiedzi: „wtedy przyszedł do naszej parafii młody ksiądz, który szybko się zorientował, że piątkowa uczennica klasy III unika spowiedzi... powiedział, że Pan Bóg mnie bardzo kocha, że kocha wszystkich ludzi. A nad grzesznikami pochyla się z taką miłością, jak matka nad chorym dzieckiem, bo nie chce go utracić. Opowiadał, jak Pan Jezus kochał dzieci, jak je tulił do siebie. To on wtedy przytulił mnie i ucałował w czoło. Nakreślił nad moją głową krzyż. Czułam się jak te dzieci, które przytulił Pan Jezus. Nigdy nie zapomnę uśmiechu tego kapłana, jego słów i świętych rąk”.
Anna pisze: ”przeżyłam bunt wobec Boga... Ale poszłam do spowiedzi... Dziwna to była spowiedź. Z mojej strony żadnej pokory, a z drugiej strony – Miłość. Każdy mój problem kapłan w kilku słowach objaśniał, mówił jak widzi go Jezus. A gdy stwierdziłam, że już nie modlę się, usłyszałam: >>ja modlę się za ciebie<<. I odmienił się świat, spadły mi łuski z oczu, przemieniło się serce.”
Każdy z nas  wie, ile razy po odbytej spowiedzi doświadczał błogosławionej zmiany w sercu.
CZŁOWIEK WIELKIEJ WRAŻLIWOŚCI. Tylko wrażliwy na dobro drugiego człowieka młodzieniec podejmuje naukę w seminarium. Taki, który ma na uwadze dobro duchowe, a więc dobro najwyższej miary, najdoskonalsze. Przez cale życie, aż po jego kres wrażliwość jest najcenniejszym drogowskazem w spełnianiu powołania kapłańskiego. Ze wzruszeniem wspominam 87 – letniego Księdza w mojej rodzinnej parafii, który nie mogąc ustać na nogach, usiadł na stołeczku i tak rozdawał komunię świętą. Łzy wzruszenia były jednym wielkim dziękczynieniem Bogu za tego Kapłana. Za wszystkich Kapłanów.
Potrzebą wrażliwości kapłańskiej jest uświęcanie wszystkich, którzy zostali powierzeni Jego opiece. Sprawia, że każdy może liczyć na dobrą radę, na pomoc. Zadziwiająca jest ciągła gotowość Kapłana w spełnianiu duchowych oczekiwań wiernych. Jest na każde wezwanie. Niezależnie od warunków atmosferycznych śpieszy do chorych, bo wie, z jakim utęsknieniem oni czekają, by usłyszeć słowa zainteresowania, otuchy. By otrzymać najcenniejszy lek duszy.
W spotkaniu z ludźmi znajdującymi się u schyłku doczesności można odnaleźć to, co niewidzialne dla oczu. Kapłan o tym wie.
NASTĘPCA CHRYSTUSA. Liczne są stopnie godności kapłańskich: wikariusz, rektor, proboszcz, dziekan, kapelan, kanclerz, biskup, arcybiskup, kardynał, prymas. Godność najwyższa i jedyna to papież, któremu przysługuje zaszczytne miano: Ojca Świętego. Nazywany jest też Głową Kościoła Katolickiego. Osobę na te godność wybierają kardynałowie podczas konklawe. Największym atutem papieża jest nieomylność w sprawach wiary, gdyż działa pod natchnieniem Ducha Świętego.
Błogosławieństwem dla całego świata, a dla nas Polaków w szczególności był Ojciec Święty Jana Paweł II (1978 – 2005).  Odegrał on zbawienną rolę w życiu narodów i poszczególnych osób. Oto jeden z nieprzeliczonych przykładów: Ewa, która w młodości odstąpiła od wiary, wyznaje: „Pragnę opowiedzieć historię mojego nawrócenia. To świadectwo niech będzie hołdem złożonym Bogu za Kapłanów. Niech będzie gorącym podziękowaniem dla Ojca Świętego, Jana Pawła II, bo dzięki jego modlitwie i cierpieniu odnalazłam Boga. Niech będzie podziękowaniem dla tych Kapłanów, którzy pomogli mi odnaleźć skarb wiary... 13 maja 1981 r. wiadomość o zamachu na Ojca Świętego. Ogromny wstrząs. Stałam przy oknie, patrzyłam w stronę kościoła i powtarzałam przez kilka godzin tylko te cztery wyrazy >>żeby tylko nie umarł<< Później nie potrafiłam wytłumaczyć sobie tej reakcji. Dziś wiem, że była to moja pierwsza modlitwa. Cierpienie Ojca Świętego, stało się źródłem łaski dla mnie i dla wielu jeszcze osób, dla których ten dzień stal się dniem nawrócenia”.
NASZ KSIĄDZ. Gdy wyobrazimy sobie życie narodów, gdzie Kapłanów brakuje, z wdzięcznością myślimy o naszych Księżach. Kapłan jest darem. Darem Boga dla ludzi. Na swojej drodze życia spotykamy wielu Kapłanów, o których przechowujemy wdzięczną pamięć. W każdym czasie najważniejsi są tacy, którzy są z nami i dla nas. O każdym mówimy: nasz Ksiądz.
Wyrażenia nasz Ksiądz, nasz Biskup posiadają wymowę szczególną. Zawierają w swej treści bliskość i serdeczność, przywiązanie i zaufanie, szacunek i wielką wdzięczność.
Kapłan nie zakłada swojej rodziny, ale może się czuć członkiem każdej rodziny w parafii. Otaczany jest miłością i troską. Gdy zachoruje, ze wszystkich serc płynie gorąca modlitwa o zdrowie i pragnienie, by była taką, o skuteczności której św. Jan Maria Vianney powiedział „Dobrą modlitwą można rozkazywać Niebu i ziemi”.
Wielki Czwartek to dzień, w którym dziękujemy za dar Eucharystii. Jest też dniem, w którym serdeczne myśli, ciepłe uczucia wszystkich gromadzą się wokół Kapłanów, a do Nieba płynie szczera modlitwa o obfitość darów Ducha Świętego dla Nich.

(Cytaty zaczerpnięte z książki „Kapłan w moim życiu”)
Waleria Okoń

    Niezbyt często Łukowę odwiedzają pisarze i poeci, choć takie spotkania miały kilka razy już miejsce. Gościliśmy Marię Józefacką, Urszulę Kozioł, Zbigniewa Dmitrocę.
    22 marca odbyło się w GOK w Łukowej spotkanie ze Stefanem Dardą promujące najnowszą książkę pisarza nominowaną do Nagrody Fantomu Polskiego i do Nagrody Sfinks 2008, pt. „Słoneczna Dolina”. Łukowa znalazła się na trasie licznych spotkań autorskich po Tomaszowie Lubelskim, Zamościu, Krasnymstawie i Zwierzyńcu.
    Panu Dardzie oprócz rodziny towarzyszył redaktor p. Mariusz Kargul – szef Krasnystawskiej Grupy Literackiej, współpracujący z czasopismami polonijnymi w Stanach Zjednoczonych i Irlandii.
Stefan Darda jest politologiem a z zamiłowania także muzykiem. Przez kilka lat grał na cymbałach i innych instrumentach w znanej w Polsce „Orkiestrze p.w. św. Mikołaja” prezentującej muzykę folkową. Zainteresowanie ludowością, dawnymi wierzeniami pogłębiło się w momencie rozpoczęcia pracy pisarskiej, w części też poetyckiej. „Każdy człowiek powinien robić to, co w głębi duszy czuje, realizować swoje marzenia. Ja się odważyłem. Pomysł na pierwszą książkę wziąłem z Polesia od człowieka, z którym po sąsiedzku trochę rozmawiałem o dawnych strasznych wiejskich opowiastkach. Miało to być tylko opowiadanie a wyszła książka. Pisałem tak, jak lubię, żeby książka była pisana, a więc ciekawie, z wartką akcją, nutą tajemniczości, żeby się czytelnik dobrze bawił”.                                                                                     Kto jednak czytał książki Dardy wie,  że one bawiąc straszą. Opisane historie to prawdziwy horror, który umiejscowił autor w Guciowie koło Zwierzyńca. W powieści część akcji dzieje się także w Krasnobrodzie. Ogromne zainteresowanie zwłaszcza młodych czytelników z całej Polski wydanymi książkami p. Stefana Dardy na pewno stanie się możliwością na  odwiedzenie przez nich naszych terenów. Pisarz utrafił w potrzeby współczesnego bardzo przecież wymagającego odbiorcy zalewanego zewsząd  słowem pisanym. Tak ogromny sukces dwóch książek p. Dardy jest na to dowodem. Przyjazd do Łukowej i spotkanie autorskie było dla p. Dardy wyjątkowe. Miał możliwość wysłuchania wiązanki piosenek ludowych w wykonaniu Chóru „ Harmonia” prowadzonego pod kierunkiem brata stryjecznego pisarza p. Sławomira
 Kuczka, a także  kilku fragmentów swojej pierwszej  książki czytanych przez uczniów łukowskiego gimnazjum. „To dla mnie ogromna podróż nostalgiczna do lat mojego dzieciństwa, kiedy z rodzicami przyjeżdżałem do Łukowej” - mówił na zakończenie pisarz. Bardzo wielu gimnazjalistów obecnych na spotkaniu prosiło gościa o autograf. Okazało się, że sporo osób kupiło sobie przez Internet wcześniej książki pana Dardy. Spotkanie było z obu stron: gościa i łukowian „ chciane” i oczekiwane, co daje nadzieję, że z czytelnictwem u nas wśród młodych nie jest  źle.
Warto zaznaczyć, że pierwsza książka Dardy pt. „Dom na Wyrębach”, która zdobyła podwójny laur w plebiscycie „Najlepsza książka na lato” także nominowana do prestiżowej Nagrody im. Janusza Zajdy, ukazała się już w formie audio (mp3) w prezentacji znanego i bardzo lubianego aktora Wiktora Zborowskiego.